3. áigodat: Assimilerenpolitihkka ja vuostálastin (1900-logu álggus–sullii 1920-rádjai)

Isak Saba (1875–1921)

bildebeskrivelse

Isak Saba.© Stortings arkivet.

Oahpaheaddji ja politihkár

Isak Mikal (Mikkel) Saba lei riegádan Unjárggas 15.11.1875. Son lei sápmelaš oahpaheaddji ja politihkár guhte vuosttaš sápmelažžan válljejuvvui Norgga stuorradiggái Finnmárkku ovddasteaddjin sosialisttalaš bellodaga ovddas 1907–1912.

Isak Saba riegádanbeaivi lea virggálaš levgenbeaivi Sámis.

Čálii Sámi soga lávlaga

Isak Saba lea čállán Sámi soga lávlaga, mii Sámekonfereanssas 1986:s válljejuvvui virggálaččat sámi nášonállávllan. Norgalaš Arne Sørlie lea dán lávlagii čállán šuoŋa, man Sámekonfereansa 1992:s dohkkehii virggálaččat dán lávlaga nuohttan.

Isak Saba lei čállán dán lávlaga mearrasámi livdenvuogi mielde, muhto dán áiggi buot virggálaš oktavuođain lávlojuvvo Arne Sørlie nuohta mielde.

Dát lávlla almmuhuvvui vuosttaš gearddi Ságai Muitalæggji -áviissas cuoŋománus 1906:s.

1800- ja 1900-loguid molsašumis lei Davviriikkain álbmotromantihkalaš áigodat ja dat váikkuhii maiddái sámeservodahkii. Sámiid iešdovdu loktanii ja muhtimat vuostálastigohte soardima sihke áviissa ja girjjálašvuođa bokte. Norgga bealde leigga njunnožis oahpaheaddji ja politihkár Isak Saba ovttas Anders Larseniin guhte lei maid oahpaheaddji ja áviisadoaimmaheaddji.

Sámi soga lávlla máidnu sámi álbmoga, myhtaid, historjjá, giela ja boahtteáiggi. Isak Saba lea lávlagii čállán sámi soga historjjá birra, son čujuha dološ myhtaide Beaivvi Bártni birra, gudnejahttá sámi čeardda ja Sámieatnama ja rávve gollegiela geavahit vai sámi álbmot birgešii maiddái boahtteáiggis.


Čohkkii álbmotmáidnasiid

Isak Saba lea čohkken Várjjat sámiid ja Mátta-Várjjat nuortalaččaid álbmotmáidnasiid. Dát leat almmuhuvvon Just Qvigstada girjjis Lappiske eventyr og sagn.

Son lea maiddái almmuhan moadde Siskkit-Várjjatguovllu lávlaga Jens Otterbecha Kulturværdier hos Norske Finner -girjjis. Isak Saba lei maiddái hui viššal čállit Ságai Muitalæggji-áviisii buotlágán sámi áššiin.

Girjjit

 

Loga eanet Isak Saba birra dás:

http://wapedia.mobi/se/Isak_Saba

Wikipedia

Isak Saba



 

© Davvi Girji OS 2008